515 - « به جان او » به جان او كه گَرَم دسترس به جان بُودى * كمينه پيشكشِ بندگانش آن بودى اگر دلم نشدى پايبندِ طُرّهء او * كىام قرار درين تيره خاكدان بودى به رخ چو مهرِ فلك بىنظيرِ آفاق است * به دل دريغ كه يك‌ذرّه مهربان بودى بگفتمى كه بها چيست خاكِ پايش را * اگر حياتِ گرانمايه جاودان بودى درآمدى ز درم كاشكى چو لمعهء نور * كه بر دو ديدهء ما حكمِ او روان بودى به بندگىِّ قدش سرو مُعترف گشتى * گرش چو سوسنِ آزاده ده زبان بودى به خواب نيز نمىبينمش ، چه جاى وصال ؟ * چو اين نبود و نديديم ، بارى آن بودى ز پرده نالهء حافظ برون كى افتادى ؟ * اگرنه همدمِ مرغانِ صبح‌خوان بودى * توضيحات : معنى بيت ( 1 ) ( قسم به جان عزيز جانان كه اگر اختيار جان در دست من بود ، كمترين هديه‌ام به محبوب همان جانم بود كه تقديم مىكردم ) معنى بيت ( 2 ) ( اگر دلم عاشق و شيفته موى زيباى پيشانى جانان نبود در خانهء دنيا ساعتى قرار نمىگرفتم ) معنى بيت ( 3 ) ( چنين صورت زيبايى مانند خورشيد در دنيا بىمانند است ، اى كاش در دلش ذره‌اى مهر و محبت بود - زيبارويان بىمحبت‌اند ) معنى بيت ( 4 ) ( گفتم : خاك پاى محبوب چقدر ارزش دارد ، گفت حتى اگر زندگانى عزيز ابدى بود و به اندازهء گرد و غبار او ارزش نداشت ) معنى بيت ( 5 ) ( كاش محبوب مانند درخشش و شعاع نور به نزد من مىآمد ، تا چشم ما فرمان و دستور او را مىبرد زيرا فرمان او بر چشم ما جاى دارد ) معنى بيت ( 6 ) ( اگر سرو مانند سوسن ده زبان داشت و مىتوانست حرف بزند ، اعتراف مىكرد كه من بنده و غلام محبوب هستم ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - خواجه در بيتهاى 7 و 8 به ترتيب فرمايد : ( او را در خواب هم نمىبينم چه رسد به ديدار او ، پس اينك كه وصال ميسر نمىباشد كاش او را در خواب مىديدم ) ( اگر حافظ با پرندگانى كه هر صبح نغمه سر مىدهند ، هم آواز شود ، ناله‌اش فاش نمىشود تا محبوب آگاه شود ) خود تفسير كنيد . 2 - در انديشه كار يا چيزى يا كسى هستيد كه فعلا بسيار دور است ، بنابراين بهتر است كه صرف‌نظر كنيد و وقت را بيهوده از دست ندهيد ، زيرا دل در گرو آرزوهاى رنج‌آور نهاده‌ايد . 3 - در آيندهء نزديك ، موقعيت بسيار بهترى براى شما مهيا مىشود كه بر گذشتهء از دست رفته ، افسوس مىخوريد ، بنابراين مسير زيان را از هرجا بگيريد ، سود است . به شما توصيه مىكنم انجام اين نيت را از سر بدر كنيد ، چون امكان ندارد ، يا لااقل امسال امكان وقوع آن وجود ندارد . 4 - چيزى گم كرده‌ايد ، ديگر دنبالش نباشيد زيرا از دسترس خارج شده است و بيمار شما فعلا به همين حال خواهد بود . 5 - مسافر به زودى خبرى مىدهد و هديه‌اى دريافت مىكنيد و با رفتن به سفر روحيهء جديدى كسب خواهيد كرد . 6 - فرزندم ، با توجه به روحيهء شما توصيه مىكنم از رنگهاى زمينهء بنفش ، ارغوانى و زنگارى استفاده كنيد تا در جمع دوستان و آشنايان با روحيه‌اى خوب و طبعى سرشار از محبت و مهر بسان ياقوت ارغوانى بدرخشيد و مورد توجه و تحسين همگان قرار گيريد . رنگ سياه و زرد برازندهء روحيه شما نمىباشد و موجب دلسردى و افسردگى مىگردد . 7 - از مسيرى كه استفاده كرده‌ايد ، چندان سودى حاصل نمىشود ، براى وصول و سرعت بخشيدن به اين نيت به يكى از مشاهد متبركه برويد و سورهء مباركهء انبياء را از آيه 10 تا 17 را با معنى بخوانيد .